Ari Jóhannsson

ég var í hóp með Björgvini Viðari og okkur gekk bara sæmilega en þessar stöðvar voru aðalega um rafmagn og orku semsagt var það um eðlisfræði. en við Björgvin komumst yfir nokkrar stöðvar.

í föstudagtímanum vorum við í tölvuverinu í leik sem heitir Energy Skate Park. þar sést hvernig hreyfiorkan virkar og stöðuorka. þegar hluturinn er efst uppi er stöðuorkan mikil en á hreyfingu þá er hreyfiorkan mikil, en varmaorkan er meiri því neðar sem hann er. 

í vísindavökunni var ég í hóp með Björgvini Viðari, Björgvini ó og Guðjóni Hrafi. við ákváðum að gera tilraun á skít, við eimuðum skít og reyndum svo að kveikja í lofttegundinni sem við fengum en það gekk ekki en við unnum með gastegundina eða metan CH4

CH4 + 2O2 → 2H2O + CO2 + orka (-890 kJ/mol).

og hér er mynd af listaverkinu….

síðasta mánudag kom gestafyrirlesari sem heitir Elsa Ingjaldsdóttir sem er framkvæmdastjóri heilbrigðiseftirlitsins á suðurlandi. hún sagði okkur ýmislegt sem er í vatninu sem maður gerði sér ekki grein fyrir að væri þar. hún talaði um örverur, sýrustig og leiðni. en hún talaði um að íslenskt vatn væri basískt og með mjög lága leiðni. Sýrustig er mælt á pH skala og er skalin frá 0-14. Efni er með sýru er það 0-6 en 7 er hlutlaust og en basíkt frá 8-14.  svo í lokinn fengum við að smakka kald bergvatn og svo volgt hvervatn og bárum saman.

Sundmannakláði kallast kláðabólur sem óhýsil­sér­hæfðar sundlirfur fuglasníkjudýra af ættinni Schistosomatidae (Trematoda) valda eftir að hafa smogið í gegnum húð manna. Stundum verður engra útbrota vart, einkum í fyrsta sinn sem lirfur smjúga inn í líkamann. Annars myndast bóla eftir hverja lirfu sem ónæmiskerfi líkamans nær að stöðva. tekið af þessari slóð…  http://www.laeknabladid.is/2005/10/nr/2119

í nátturufræði vorum við að gera verkefni í tölvum sem var svakalegur tími. ég komst yfir 10 spurningar af 15 en það er hægt að nálgast verkefnið mitt í verkefnabankanum. ´´a fimmtudaginn skoðuðum við blogg og gerðum prófspurningar.

á fimmtudaginn semsagt í gær vorum við í stöðvavinnu sem gekk mjög vel, ég var einn í hóp sem var bara ágætlega þægilegt. en ég kláraði 5 stöðvar sem eru hérna fyrir neðan……

1. Hrafntinna – skoða – höggva – hjátrú – lesa – skrifa
2. Steinasafn – skoða – greina
3. Steindir – eðalsteinar
4. Silfurberg – hvað er svona merkilegt við það?
5. Friðlýstir steinar  – Náttúrufræðstofnun

stöð 1.

 Hrafntinna er steinn með glerkennt yfirborð og bárótt brotsár. Hrafntinna verður til þegar mjög seigfljótandi, heit og kísilrík bergbráð storknar mjög hratt að hún myndar gler því að kreistallar ná ekki að vaxa. Hrafntinnan er dökk á lit vegna járn- títansteinda.

stöð 2.

í steinasafninu skoðaði ég Silfurberg og Baggalúta. Baggalútar eru kúlulaga, rauðbrúnir eða gráleitir og fannast sums staðar í Líparíti. Algengastsa stærðin er frá 0,5- 2 cm, þeir myndast þar sem gas hefur orðið innlyska í líparíthraunum.

Silfurberg er með efnafræðiformúluna CaCO3, kreistalgerð trigónal og hörkuna 3. en Silfurberg er afbrigði af kreistölluðum kalksteini og hefur eðlismassan 2,71.

stöð 3.

  Eðalsteinar. Eðalsteinar eru srautsteinar sem hafa næga hörku til þess að sispast ekki við daglega notkunn. Skrautsteinar eru náttúrulegar steindir eða berg tegundir sem notaðar eru í skrautmuni og skart.

stöð4.

það sem er merkilegt við silfurberg er að það hefur gegnt fjölbreyttu og oft ómissandi hlutverki í merkum vísindauppgvötunum.

stöð 5.

Friðlýstir steinar…. Samkvæmt lögum náttúruverndar eru einungis dropasteinar friðlýstir enn sem komið er.

á mánudaginn var venjulegur fyrisrlestrar tími en mjög mikið efni sem við fangum en það var bara fínt, og fengum nýtt hugtakakort og skrifum allt inná það sem við vissum um jarðfræði. töluðum líka um tegundir steina og fengum að vita hvað steind væri. á fimmtudaginn var stöðvavinna, ég og björgvin v vorum saman í hóp og fórum á 4 eða 5 stöðvar. stöðvarnar voru til dæmis að skoða bækur og blöð og lesa sér til og velta fyrir sér.

það var eitt sem mér fannst merkilegast við fyrirlesturinn að hrafntinna og líbarít væri sami steinninn nema myndast bara við sitthvorn þrístingi.

í tímanum á fimmtudaginn vorum við að gera tilraun með þurrís. þetta var stöðvavinna og þær voru allar tengdar þurrísnum. á fyrstu stöðinni vorum við með 2 mæliglös og settum heitt vatn og kalt vatn, í heitavatninnu kom miklu meiri gufa eða reikur og klakinn var fljótari að eyðast. í kaldavatninu var klakinn lengur að hverfa og það komu loftbólur efst en það kom lika minni reykur í kaldavatninnu heldur en heita vatninu.

 stöð 2… Á þessari stöð áttum við að reyna láta sápukúlu frjósa með því að setja hana í þurrís en það gekk ekki alveg eins vel og við héldum því að sápukúlan fraus bara til hálfs. en þessi stöð reyndi mikið á þolinmæðina.

stöð 3.. Í þettta sinn vorum við með kerti, þurrís og slökvutæki. við byrjuðum á að kveikja á eldspýtu og kerti. við settum eldspýtuna að þurrísnum og það slökknaði strax i henni því þyrrísinn kæfði eldinn.  

stöð 4….  blésum sápukúlur og vorum með þurrís í bakka en kúlan hélst yfir þurrísnum því það er svo mikil gufun frá ísnum.það gerist því að það myndast þrístingur þannig að sápukúlan helst á lofti.

stöð 5. settum þurrís í skál og heitt vatn yfir og reyndum að búa til stóra sápukúlu með því að renna bandi yfir skálina og þá myndaðist stór sápukúla þar sem reykurinn úr ísnum var allur undir.

stöð 6. málmur og þurrís……  það kemur fáránlega mikið hljóð .egar maður leggur málm við ísinn. en það er hægt að brjóta eina tegund af málmi þvi hann var svo kalinn. 

sæleeer á mánuaginn var fyrisrlestratími sem var um efnablöndur, efnajöfnur og lotukerfið. svo í tímanum fengum við verkefni sme við áttum að tengja efnajöfnur saman og leysa það.