Á miððvikudaginn vorum við í svolítið öðruvísi kennslu en vanalega. Í stað þess að vinna stöðvar og tilraunir eins og vanalega var okkur skipt niður í hópa og leystum ýmisskonar gátur og þrautir. Ég var að vinna með Andreu. Hér eru nokkrar gátur…

Maður sem á heima á 10. hæð í blokk. Á hverjum degi tekur hann lyftuna upp á 4. hæð en tekur svo stigann hvernig stendur á þessu? Hann er svo lítill að hann náði ekki nema upp á takkan á fjórðu hæð svo hann labbar alltaf restina.

Maður finnst látinn í miðri eyðimörkinni og við hliðina á honum liggur kassi hvernig stendur á því? Þyrla var á leið yfir eyðimörkina með birgðir til fólksins sem bjó þar þegar einn kassinn losnaði og datt á manninn og hann dó.

Í seinustu viku vorum við áfram í eðlisfræði. Á mánudaginn man ég ekki alveg hvað við vorum að gera en mig minnir að við höfum verið að setja inn á hugtakakortið. Á miðvik daginn gerðum við tilraun. Á föstudaginn fórum við svo í könnun.

Tilraunin

Tilraunin sem við gerðum á miðvikudaginn var um hita og mælingar. Við vorum sett saman þrjú í hóp. Ég var að vinna með Hugrúnu og Jóni Gunnari. Við máttum ráða hvernig tilraunin var. Við gerðum samanburðartilraun um einangrun. Skýrslan er inná verkefnabankanum og þar er farið í tilraunina nánar.

Ýmislegt um Eðlisfræði.

1. *Varmi er ein mynd orkunnar.
2. Varmi flyst í gegnum tómarúm með varmageislun.
3. Þegar varmi flyst með straumum í lofttegund eða vökva er það kallað varmaburður.
4. Varmaleiðing er þegar varmi flyst með beinni snertingu sameinda.
5. efnaorka er sú orka sem er bundin í sameindum.
6. Hiti er mælikvarði á hreyfiorku sameinda.

Mismunandi form orku.

• Hreyfiorka- er háð hreyfingu sameinda
• Stöðuorka- fer eftir staðsetningu hlutarins, mismunandi þyngd eftir fallhæð
• Varmaorka-hreyfing
• Efnaorka
• Rafsegulorka-byggir á ljósi
• Kjarnorka

Hreyfiorka er sú vinna sem þarf til að koma kyrrstæðum hlut á hreyfingu.

Hitaþensla stafar af meiri hreyfingu sameinda, þá verður lengra á milli sameindanna og efnið þenst út.

Varmi er háður efnismagni. Það er meiri varmi í einni könnu af kaffi heldur en bara einum bolla. Það þarf eina kaloríu til þess að hita 1 gramm af vatni um 1 gráðu.

Orka er mæld í júlum en varmi í kaloríum.

0 kelvin er alkul, þá hætta allar sameindir að hreyfast.

Heimildir- Glósur

Mynd- http://www.magnet.fsu.edu/education/tutorials/magnetacademy/superconductivity101/page4.html

Í þessari viku var kennarinn veikur þannig við fórum ekki alveg eftir áætluninni. Við horfðum á myndand um orku. Þetta var bara svona nokkurskonar upprifjun þó að það hafi alveg verið nýjir hlutir þarna líka. Svo á föstudaginn kom Gyða aftur. Þá byrjuðum við á nýjum hlekk. Hann fjallar um orku og varma.

Þessa viku er vísindavaka. Ég er í hóp með Antoni, Gylfa og Garðari og við gerðum samanburðartilraun með pulsur.

Við ætlum að komast að því hvort pulsurnar þyngist eða léttis eftir því hvernig við matreiðum þær. Við ættlum líka að komast að því hvernig pulsurnar verða fljótast tilbúnar. Loks ætlum við að finna út hvernig þær eru bestar

Þessa viku lærðum við áfram í stjörnufræði. Á mánudaginn  unnum við áfram í glærukynningunum okkar. Á miðviku daginn var stöðvavinna. Ég var með Antoni og Ágústi í hóp. Við gerðum krossgátu, minnisspil og verkefni um reikistjörnurnar.

Hér er meira um Mars….

Galíleó Galílei var fyrstur allra manna til að skoða Mars í gegnum stjörnusjónauka. Sjónaukinn hans var lítill og það sást ekki mikið. Það var ekki fyrr en í nóvember 1659 sem Christiaan Huygens gerði fyrstu áreiðanlegu athuganirnar á Mars.  Huygens fylgdist með Mars í nokkrar vikur með linsusjónaukanum sínum og komst að því að snúningstími hans væri um 24 klukkustundir.

Galíleó Galílei var fyrstur til að skoða Mars í gegnum stjörnusjónauka. Sjónaukinn hans var of lítill til að nokkuð sæist og því var það ekki fyrr en í nóvember 1659 sem Hollendingurinn Christiaan Huygens gerði fyrstu áreiðanlegu athuganirnar á Mars. Með linsusjónaukanum sínum sá Huygens dökk svæði á rauðleitri skífunni sem við í dag nefnum Syrtis Major. Syrtis Major var raunar fyrsta landslagið sem menn sáu á annarri reikistjörnu. Huygens fylgdist með Mars í nokkrar vikur og komst að því að snúningstími hans væri um 24 klukkustundir.

Rannsóknir á Mars

Það er enginn reikstjarna í sólkerfinu jafn vel könnuð og Mars. Fyrsti heppnaði leiðangurinn til Mars var þegar Mariner 4 flaug framhjá Mars og tók alls 21 mynd af yfirborðinu. Á þessum myndum voru enginn merki um áveituskurða eða vitsmunavera eins og margt fólk hafði haldið.

Mariner 9 var fyrsta gervitunglið til að komast á braut um Mars og um leið fyrsta gervitunglið sem komst á braut um aðra reikistjörnu þann 13. nóvember 1971 – innan við mánuði á undan sovésku geimförunum Mars 2 og Mars 3. Geimfarinu var skotið á loft frá Canaveralhöfða í Flórída þann 30. maí sama ár. Geimfarið hringsólaði tvisvar á dag umhverfis Mars í tæpt ár.

Nýjasti leiðangurinn er Curiosity jeppinn. Honum var skotið á loft í lok nóvember og er áætlað að hann verðu um sex mánuði á leiðinni til Mars. Curiosity er bæði stærri og hraðskreiðari útfærsla af Marsjeppunum Spirit og Opportunity. Upphaflega var gert ráð fyrir að Curiosity yrði skotið á loft árið 2009 en vegna óvissu um hvort geimfarið yrði tilbúið í tæka tíð ákvað NASA að fresta geimferðinni um tvö ár.

Heimildir…

Stjörnufræðingar

Rannsóknir á Mars

Mariner 9 texti og mynd

Mynd-Galileo

Curiosity-mynd

Þessa vikuna byrjuðum við á því að læra stjörnufræði. Ég er að byrja á glærusýningu um Mars. Í stað þess að blogga eins og venjulega ætla ég að segja aðeins frá Mars.

Mars er fjórða reikistjarnan frá sólu. Mars er næst minnsta reikistjarnan.. Mars er stundum kallaður rauða reikistjarnan.Vegna þess að hann virðist rauðleitur að sjá á næturhimninum. Mars er reikistjarna úr bergi, hún hefur einnig mjög þunnan lofthjúp. Lanslag Mars er mjög áhugavert. Þar er að finna risavaxin fjöll, gígja djúp gljúfur og jafnvel vatnssorfna dali. Mars er með björtustu reikistjununum á himninum. Aðeins sólin, Venus, Júpíter og tunglið geta verið bjartari.

Stærsta eldfjall sólkerfisins er á Mars. Fjallið nefnist Olympus fjall eða Olympus mons. Það er hvorki meira né minn en 27km hátt. Til samanburðar er Everest fjall rúmlega þrisvar sinnum minna en Olympus. Allt Ísland kæmist fyrir á toppi Olympusfjalls.

http://www.stjornufraedi.is/solkerfid/mars

http://airhen.blogspot.com/2011/05/red-planet-life-on-mars.html

Vika 11

Við gerðum tilraun á miðvikudeginum. Ég var að vinna með Jóni G og Hugrúnu. Tilraunin var um hversu mikinn kraft og afl við notum við að hlaupa og ganga upp stiga.(set skýrsluna inn seinna).

Vika 11

Við héldum áfram að vinna í eðlisfræði. Á mánudaginn unnum við í skýrslunni. Á miðvikudaginn(í dag) gerðum við aðra tilraun og unnum í skýrslunni um hana. Tilarunin í dag gekk út á hröðun. Við gerðum 25m langa braut og renndum tennisbolta eftir henni. °Einn tók tíma á hverja 5m annar rúllaði boltanum og restin hjálpaði til.

Isaac Newton

´´Sir Isaac Newton (1642 – 1727) var enskur stærðfræðingur, eðlisfræðingur, stjarnfræðingur, náttúruspekingur og gullgerðarmaður. Hann bar höfuð og herðar yfir flesta samtímamenn sína og gjörbylti stærðfræði og eðlisfræði 17. aldar. Framlög hans til þessara fræða voru meðal annars örsmæðareikningur, aflfræðin, þyngdarlögmálið, lögmálið um hreyfingu reikistjarna á braut, tvíliðuröðin (binomial series), aðferð Newtons í tölulegri greiningu auk mikilla fræða um lausnir jafna og fleira. Hann var mikilvægur boðberi upplýsingarinnar,,. Blár texti

´´Arkímedes frá Sýrakúsu (287 f.Kr. — 212 f.Kr.) var grískur stærðfræðingur, stjarnfræðingur, heimspekingur, eðlisfræðingur og vélfræðingur. Hann er oft talinn með mestu stærðfræðingum allra tíma. Hann er þekktastur fyrir framlög sín til rúmfræðinnar (geometríu). Hann fann meðal annars upp aðferðir til að reikna rúmmál og yfirborðsflatarmál kúlu og flatarmál fleygbogasneiðar. Hann skrifaði frægt verk um vökvaaflfræði og um jafnvægi. Rit sem hann skrifaði hét Aðferðin (The Method). Það glataðist, en fannst aftur árið 1906. Arkímedes er þekktur fyrir að hafa fundið lögmálið um uppdrif hluta, sem sökkt er í vökva og sagt er að hann hafi átt aðgæta hvort kóróna kóngsins væri ósvikin. Sagt er að hann hafi fundið það er hann var í baði og þegar hann fór í baðið hækkaði yfirborð vatnsins og þannig fattaði hann hvernig hann gæti mælt kórónu kóngsins. Sagt er að hann hafi verið svo glaður er hann fann það að þá hafi hann risið upp úr baðinu og hlaupið nakinn um götur borgarinnar Sýrakúsu á Sikiley þar sem hann bjó, hrópandi: „Hevreka! Hevreka!“ („Ég hef fundið það, ég hef fundið það!“),,.

Rauður texti

þessa viku vorum við áfram að læra eðlisfræði. Á mánudaginn skiluðum við skýrslunum og lærðum. Á miðvikudaginn var Gyða ekki svo að við fórum að vinna spurningar úr bókinni. Við lærðum að breyta massa yfir í þyngd, breyta km/klst í m/s og fleira.

1. Ef þú ætlar að breyta m/s yfir í km/klst t.d. að þú ætlir að breyta 25 m/s. Þá geriru 25x60x60 þá ertu kominn með km/klst

2. Þú breytir finnur þyngd með því að margfalda massann með togkraftinum og þá kemur þyngdin út.

• Grunneining rúmmáls er rúmmetri
• metri er grunneining lengdar
• grunneining massa er kílógramm
• massi ákveðins rúmmáls af tilteknu efni er mælikvarði á eðlismassa
• Frumeindaklukka er notuð af mikilli nákvæmni til að staðla sekúndu

   Mynd

Á mánudaginn skrifuðum við skýrsluna um krufninguna. Á miðvikudaginn vorum við í stöðvavinnu. Ég var að vinna með Gylfa. Við skoðuðum Phet vefinn, mældum massa steina með vog, mældum rúmmál með vatni og lærðum stærfræði sem tengist eðlisfræðinni á mikinn hátt. Á föstudaginn var svo fyrirlestur.

Við lærðum allskonar mælieningar yfir mismunandi hluti t.d. er massi ekki það sama og þyngd. Og þyngdin þín getur verið mismunandi eftir plánetum.

Mynd

Núna erum við að byrja á nýjum hlekk sem er eðlisfræði. Í honum lærum við um massa, þyngdarkraft, kenningar Newtons og fleiri hluti. Á miðvikudaginn krufðum við mýs. Ég var að vinna með Önnu og Gullu. Það var allt mjög gaman og við lærðum mikið.

Hér kemur smá efni úr skýrsluni um mýs.

Mýs eru spendýr. Þekkasta músin er húsamús (Mus musculus). Mýs eru oftast taldar meindýr. Þær eru einnig vinsæl gæludýr og mikið notaðar sem tilraunadýr við vísindarannsóknir. Hagamýs eru litlar (oftast um 9 cm að lengd án hala og 25-35 g að þyngd), með kringlótt eyru og langan hala. Þær eru mjög líkar húsamúsum í útliti nema húsamúsin er grárri, grábrún eða gulbrún að ofan en ljósari á kviðnum, og augun eru líka stærri.

Heimild – Wikipedia.org

Krufning þetta er skýrslan í heild sinni.