Vika 17 vísindavaka

Þessa viku er vísindavaka. Ég er í hóp með Antoni, Gylfa og Garðari og við gerðum samanburðartilraun með pulsur.

Við ætlum að komast að því hvort pulsurnar þyngist eða léttis eftir því hvernig við matreiðum þær. Við ættlum líka að komast að því hvernig pulsurnar verða fljótast tilbúnar. Loks ætlum við að finna út hvernig þær eru bestar

Vika 15

Þessa viku lærðum við áfram í stjörnufræði. Á mánudaginn  unnum við áfram í glærukynningunum okkar. Á miðviku daginn var stöðvavinna. Ég var með Antoni og Ágústi í hóp. Við gerðum krossgátu, minnisspil og verkefni um reikistjörnurnar.

Hér er meira um Mars….

Galíleó Galílei var fyrstur allra manna til að skoða Mars í gegnum stjörnusjónauka. Sjónaukinn hans var lítill og það sást ekki mikið. Það var ekki fyrr en í nóvember 1659 sem Christiaan Huygens gerði fyrstu áreiðanlegu athuganirnar á Mars.  Huygens fylgdist með Mars í nokkrar vikur með linsusjónaukanum sínum og komst að því að snúningstími hans væri um 24 klukkustundir.

Galíleó Galílei var fyrstur til að skoða Mars í gegnum stjörnusjónauka. Sjónaukinn hans var of lítill til að nokkuð sæist og því var það ekki fyrr en í nóvember 1659 sem Hollendingurinn Christiaan Huygens gerði fyrstu áreiðanlegu athuganirnar á Mars. Með linsusjónaukanum sínum sá Huygens dökk svæði á rauðleitri skífunni sem við í dag nefnum Syrtis Major. Syrtis Major var raunar fyrsta landslagið sem menn sáu á annarri reikistjörnu. Huygens fylgdist með Mars í nokkrar vikur og komst að því að snúningstími hans væri um 24 klukkustundir.

Portrait of Galileo for the Pandolfini Palace in Florence by Justus Sustermans circa 1639. Courtesy of www.nmm.ac.uk.

Rannsóknir á Mars

Það er enginn reikstjarna í sólkerfinu jafn vel könnuð og Mars. Fyrsti heppnaði leiðangurinn til Mars var þegar Mariner 4 flaug framhjá Mars og tók alls 21 mynd af yfirborðinu. Á þessum myndum voru enginn merki um áveituskurða eða vitsmunavera eins og margt fólk hafði haldið.

Mariner 9 var fyrsta gervitunglið til að komast á braut um Mars og um leið fyrsta gervitunglið sem komst á braut um aðra reikistjörnu þann 13. nóvember 1971 – innan við mánuði á undan sovésku geimförunum Mars 2 og Mars 3. Geimfarinu var skotið á loft frá Canaveralhöfða í Flórída þann 30. maí sama ár. Geimfarið hringsólaði tvisvar á dag umhverfis Mars í tæpt ár.

Mariner 9

Nýjasti leiðangurinn er Curiosity jeppinn. Honum var skotið á loft í lok nóvember og er áætlað að hann verðu um sex mánuði á leiðinni til Mars. Curiosity er bæði stærri og hraðskreiðari útfærsla af Marsjeppunum Spirit og Opportunity. Upphaflega var gert ráð fyrir að Curiosity yrði skotið á loft árið 2009 en vegna óvissu um hvort geimfarið yrði tilbúið í tæka tíð ákvað NASA að fresta geimferðinni um tvö ár.

Heimildir…

Stjörnufræðingar

Rannsóknir á Mars

Mariner 9 texti og mynd

Mynd-Galileo

Curiosity-mynd

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Vika 14.. Mars!

Þessa vikuna byrjuðum við á því að læra stjörnufræði. Ég er að byrja á glærusýningu um Mars. Í stað þess að blogga eins og venjulega ætla ég að segja aðeins frá Mars.

Mars er fjórða reikistjarnan frá sólu. Mars er næst minnsta reikistjarnan.. Mars er stundum kallaður rauða reikistjarnan.Vegna þess að hann virðist rauðleitur að sjá á næturhimninum. Mars er reikistjarna úr bergi, hún hefur einnig mjög þunnan lofthjúp. Lanslag Mars er mjög áhugavert. Þar er að finna risavaxin fjöll, gígja djúp gljúfur og jafnvel vatnssorfna dali. Mars er með björtustu reikistjununum á himninum. Aðeins sólin, Venus, Júpíter og tunglið geta verið bjartari.

Stærsta eldfjall sólkerfisins er á Mars. Fjallið nefnist Olympus fjall eða Olympus mons. Það er hvorki meira né minn en 27km hátt. Til samanburðar er Everest fjall rúmlega þrisvar sinnum minna en Olympus. Allt Ísland kæmist fyrir á toppi Olympusfjalls.

http://www.stjornufraedi.is/solkerfid/mars

http://airhen.blogspot.com/2011/05/red-planet-life-on-mars.html

Vika 11-12

Vika 11

Við gerðum tilraun á miðvikudeginum. Ég var að vinna með Jóni G og Hugrúnu. Tilraunin var um hversu mikinn kraft og afl við notum við að hlaupa og ganga upp stiga.(set skýrsluna inn seinna).

Vika 11

Við héldum áfram að vinna í eðlisfræði. Á mánudaginn unnum við í skýrslunni. Á miðvikudaginn(í dag) gerðum við aðra tilraun og unnum í skýrslunni um hana. Tilarunin í dag gekk út á hröðun. Við gerðum 25m langa braut og renndum tennisbolta eftir henni. °Einn tók tíma á hverja 5m annar rúllaði boltanum og restin hjálpaði til.

Isaac Newton

´´Sir Isaac Newton (16421727) var enskur stærðfræðingur, eðlisfræðingur, stjarnfræðingur, náttúruspekingur og gullgerðarmaður. Hann bar höfuð og herðar yfir flesta samtímamenn sína og gjörbylti stærðfræði og eðlisfræði 17. aldar. Framlög hans til þessara fræða voru meðal annars örsmæðareikningur, aflfræðin, þyngdarlögmálið, lögmálið um hreyfingu reikistjarna á braut, tvíliðuröðin (binomial series), aðferð Newtons í tölulegri greiningu auk mikilla fræða um lausnir jafna og fleira. Hann var mikilvægur boðberi upplýsingarinnar,,. Blár texti

´´Arkímedes frá Sýrakúsu (287 f.Kr.212 f.Kr.) var grískur stærðfræðingur, stjarnfræðingur, heimspekingur, eðlisfræðingur og vélfræðingur. Hann er oft talinn með mestu stærðfræðingum allra tíma. Hann er þekktastur fyrir framlög sín til rúmfræðinnar (geometríu). Hann fann meðal annars upp aðferðir til að reikna rúmmál og yfirborðsflatarmál kúlu og flatarmál fleygbogasneiðar. Hann skrifaði frægt verk um vökvaaflfræði og um jafnvægi. Rit sem hann skrifaði hét Aðferðin (The Method). Það glataðist, en fannst aftur árið 1906. Arkímedes er þekktur fyrir að hafa fundið lögmálið um uppdrif hluta, sem sökkt er í vökva og sagt er að hann hafi átt aðgæta hvort kóróna kóngsins væri ósvikin. Sagt er að hann hafi fundið það er hann var í baði og þegar hann fór í baðið hækkaði yfirborð vatnsins og þannig fattaði hann hvernig hann gæti mælt kórónu kóngsins. Sagt er að hann hafi verið svo glaður er hann fann það að þá hafi hann risið upp úr baðinu og hlaupið nakinn um götur borgarinnar Sýrakúsu á Sikiley þar sem hann bjó, hrópandi: „Hevreka! Hevreka!“ („Ég hef fundið það, ég hef fundið það!“),,.

Rauður texti

 

 

Vika 10

þessa viku vorum við áfram að læra eðlisfræði. Á mánudaginn skiluðum við skýrslunum og lærðum. Á miðvikudaginn var Gyða ekki svo að við fórum að vinna spurningar úr bókinni. Við lærðum að breyta massa yfir í þyngd, breyta km/klst í m/s og fleira.

1. Ef þú ætlar að breyta m/s yfir í km/klst t.d. að þú ætlir að breyta 25 m/s. Þá geriru 25x60x60 þá ertu kominn með km/klst

2. Þú breytir finnur þyngd með því að margfalda massann með togkraftinum og þá kemur þyngdin út.

  • Grunneining rúmmáls er rúmmetri
  • metri er grunneining lengdar
  • grunneining massa er kílógramm
  • massi ákveðins rúmmáls af tilteknu efni er mælikvarði á eðlismassa
  • Frumeindaklukka er notuð af mikilli nákvæmni til að staðla sekúndu

   Mynd

Vika 9

Á mánudaginn skrifuðum við skýrsluna um krufninguna. Á miðvikudaginn vorum við í stöðvavinnu. Ég var að vinna með Gylfa. Við skoðuðum Phet vefinn, mældum massa steina með vog, mældum rúmmál með vatni og lærðum stærfræði sem tengist eðlisfræðinni á mikinn hátt. Á föstudaginn var svo fyrirlestur.

Við lærðum allskonar mælieningar yfir mismunandi hluti t.d. er massi ekki það sama og þyngd. Og þyngdin þín getur verið mismunandi eftir plánetum.

 

Mynd

Vika 8

Núna erum við að byrja á nýjum hlekk sem er eðlisfræði. Í honum lærum við um massa, þyngdarkraft, kenningar Newtons og fleiri hluti. Á miðvikudaginn krufðum við mýs. Ég var að vinna með Önnu og Gullu. Það var allt mjög gaman og við lærðum mikið.

Hér kemur smá efni úr skýrsluni um mýs.

Mýs eru spendýr. Þekkasta músin er húsamús (Mus musculus). Mýs eru oftast taldar meindýr. Þær eru einnig vinsæl gæludýr og mikið notaðar sem tilraunadýr við vísindarannsóknir. Hagamýs eru litlar (oftast um 9 cm að lengd án hala og 25-35 g að þyngd), með kringlótt eyru og langan hala. Þær eru mjög líkar húsamúsum í útliti nema húsamúsin er grárri, grábrún eða gulbrún að ofan en ljósari á kviðnum, og augun eru líka stærri.

Heimild – Wikipedia.org

Krufning þetta er skýrslan í heild sinni.

 

 

 

 

 

Vika 7

Þessa viku vorum við áfram að læra dýrafræði . Á mánudaginn unnum við í ritgerðinni eins og vanalega. Ég er alveg að ná að klára hana. Á miðvikudaginn fórum við yfir öll sjálfsprófin sem unnum í vikuni áður. Þegar við vorum búin að því fórum við undirbjuggum okkur fyrir próf. Á föstudaginn var svo prófið það var mjög erfitt og ég fékk ekki mjög gott úr því.

  • ekta þvottasvampur er gerður úr dauðum svampdýrum.
  • marglyttur eru 95% vatn.
  • marglyttur og kórallar eru holdýr.
  • Brennihvelja er marglytta sem lifir við ísland.
  • helstu hópar lindýra eru sniglar,samlokur og smokkar.
  • Krossfiskar og slöngustjörnur eru algeng skrápdýr.
  • Sniglar og samlokur hafa snúna skel (kuðung).
  • Hvernig myndast perlur? þegar sandkorn fer uppí skelina, þá hleðst perlumóðirin utan um sandkornið.
  • Ef krossfiskur missir af sér arm getur vaxið nýr armur aftur.

 

 

Vika 6

Á mánudeginum vorum við að vinna í ritgerðinni eins og alltaf á mánudögum. Ég er komin svona um það bil hálfnaður með hana. Á miðvikudaginn áttum við að horfa á mynd en í staðinn gerðum við nokkur sjálfspróf. Í stað þess að það væri tvöfaldur náttúrfræði tími var bara einfaldur vegna þess að við fórum að vinna verkefni út af forvarnar deginum í seinni tímanum. Föstudaginn var svo frí.

  • Helstu hópar lindýra eru sniglar, samlokur og smokkar
  • Krossfiskar og slöngustjörnur eru mjög algeng  skrápdýr
  • Munnurinn á skrápdýrum er á neðra borði líkamans
  • Skrápdýr anda með húðinni, tálknum eða einföldum lungum
  • Kolkrabbar geta falið sig með því að sprauta út bleki

skrápdýr eru yfirleitt fimmgeislóttir og með sérstakt sjóæðakerfi. Þau hafa flest um sig harðan hjúp eða skráp en munurinn er á neðra borði líkamans en úrgangur fer út um op á efra borðinu. Á neðra borði armanna eru þúsundir sogfóta með sogskál sem annast hreyfingu þeirra. Geta látið sér vaxa glataðan líkamshluta og oft meira en það. T.d. fjórir armar í stað eins glataðs arms. Dæmi um skrápdýr : krossfiskar, sæsól, stórkrossi.

Texti og punktar-glósur frá kennara

Kolkrabbar og heimild af mynd

 

Vika 5

Þessa viku gerðum við ritgerðin á mánudaginn í tölvum. Á miðvikudaginn fórum við í hópavinnu. Ég var að vinna með gylfa við unnum nokkrar stöðvar skoðoðum meðal annars könguló í víðsjá. Á föstudaginn fengum við glærur og horfðum á mynd. Ég er komin svol+ítið á stað meðð ritgerðina og hér er hún.

Ísbjörn Ritgerð

http://svanl.blogspot.com/2008/06/sbjrn.htmlmyndin er héðan