Category: 4. Hlekkur

Hæ hæ.

Í  þessari viku var mjög lítið merkilegt að gerast en ég ætla að blogga sem mest um hana og aðra hluti sem tengjast henni.

Á mánudaginn reyndum við að horfa á myndband um alheiminn en það virkaði ekki. Við skoðuðum fréttir og blogg. Bloggsíðurnar eru magnaðar og eru oft gagnlegar upplýsingar, góð myndbönd, fréttir og mikill fróðleikur inn á þeim. Hér er blogg skólans.   7. Bekkur.   8. Bekkur.   9. Bekkur.   10. Bekkur.   Flestir eru snilldar bloggarar en ég mæli með að þið skoðið þessi blogg til dæmis: Guðleif Aþena.   Ninna Ýr.   Sesselja Hansen.   Andrea Ýr.   Anna Dagbjört. Hafdís.   Brynja Sólveig.   Þórdís Jóna.   Svava Lovísa.   Nói Mar.   Sigríður Helga.   Sunneva Sól. Eru þetta góðir bloggarar. Þrír úr hverjum bekk. Hér er ein af fréttunum sem við skoðuðum og er það hneyksli að þetta skuli vera svona. Landakort Apple er ekki traustsin vert.

Hér er vefur þar sem þú getur skoðað heiminn í nágvígi og langt frá að nóttu til og séð hvað plánetan okkar er falleg þó að þetta sé vegna ljósmengunar seme r versti óvinur stjörnuskoðarans.

Hér koma tvær myndir, sú fyrri er af Evrópu á nóttunni eins og vefurinn sem ég setti inn sýnir alla jörðina. Sú seinni er af hluta geimsins tekinn af Hubble sjónaukanum. Ég myndi segja að það væru smá líkindi með þessum tveimur myndum.

 Evrópa.

 Geimurinn.

 

Heimild myndar af jörðinni.

Heimild myndar af geimnum.

Hér er jóladagatal sem einginn ætti að láta framhjá sér fara. Verkfræði og náttúruvísindasviðs Háskóla Íslands er með þetta jóladagatal og er það með einföldum tilraunum á degi hverjum og eru tilraunirnar tilvaldar í vísindavöku eða bara fyrir þá sem hafa áhuga.

Á þriðjudaginn vorum við að klára ppt kynninguna kkar og í mínu tilfelli var hún um svarthol. Hér er hún: svartholfinishpdf

Fréttir.

Árekstur á tunglinu.

Kv.

STÆRÐFRÆÐINÖRDINN

Hæ hæ.

Á mánudaginn var þessi vanalegi fyrirlestrar, spjall, frétta tími. Tókum við aðallega fyrir æviskeið stjarna.
Við skoðuðum fréttir en Gyða er samt búin að láta fullt að öðrum fréttum in á síðuna sína. Hér er hún: Náttúrufræði síðan.  Hér eru einnig hennar færslur um vikuna. Mánudagur,    &      Þriðjudagur. Hér eru þær fréttir og greinar sem við skoðuðum: 1 frétt Þessi frétt er frábær fyrir mig því eins og ég sagði seinast þá er ég að gera ppt kynningu um svarthol og hjálpar þetta mér mjög mikið við gerð kynningarinnar ( ég set kynninguna inn í næstu viku í færsluna þá og inn á verkefnabankann ). Þetta útstreymis skrímsli er magnaður fundur þar sem það er fimm sinnum öflugra heldur en fyrri met hafi. Hér er grein um sjónaukann sem notaður var, VLT sjónaukinn. Stjörnufræðingarnir í ESO fundu skrímslið og hér er grein þeirra á heimsíðunni ESO um skrímslið og einnig heimasíðan þeirra ef þið viljið vita meira. Hér eru einnig greinar þar sem þið getið fundið meira um svarthol.   Grein 1.   Grein 2.   Grein 3.   Grein 4. 

Frábær mynd af svartholi en þið verðið að vita að þetta er ekki ljósmynd því við menn höfum aldrei séð svarthol heldur byggist allt á kenningum, útreikningum  og staðreyndum.

Heimild myndar.

Við fræddumst einnig um Galileó Galílei sem er talinn vera einn af mikilvægustu manna stjörnufræðinnar. Hér á eftir mun ég koma með greinar og fróðleik um hann. Hér eru þó frétt og grein um hann sem við skoðuðum í tíma og eru þær mjög áhugaverðar og það er nú svolítið brjálæði það sem talað er um í fréttinni. Grein  &  Frétt

Grein um nýja Galíleósjónaukann.

Grein um tæknilega byltingu í stjörnufræði sem Galíleó hratt af stað með sjónaukanum sínum.

Vísinda byltingin 

Hér eru margar greinar um Galíleó Galílei en hér er ein einföld og stutt grein um líf hans. En hér fyrir neðan er stuttur fróleikur um hann og helstu atriði.

Fróðleikur.

Galíleó Galílei var menntaður maður og fæddist í Písa á Ítalíu.

Galíleó Fór til Hollands til að fræðast um ákveðna nýja tækni þar.

Með þeirri þekkingu smíðaði hann sjónauka og með honum skoðaði hann himingeiminn.

Má segja að hann og margir aðrir hafi lagt grunnin af allri stjörnufræði í dag.

Galíleó gaf út mörg rit og gerði margar uppgvötanir, t.d. uppgvötaði hann stærstu tungl Júpíters og eru þau nú kölluð Galíleó tunglin.

Kirkjan í Róm var ekki ánægð með rit, uppgvötanir og stuðning Galíleós við sólmiðju kenningu Kópernikusar.

Að lokum var hann kallaður fyrir rannsóknar réttinn í Róm og var sakfelldur fyrir uppgvötanir sínar.

Stoppaði hann þó ekki rannsóknir sínar og er talinn vera einn af feðrum stjörnufræðinnar.

Fróðleikurinn er frá því sem ég hef lesið um Galíleó Galílei.

Hér eru hinar slóðirnar frá Gyðu.

Merkúr

Myndun stjarna.

Dauði stjörnu.

Hafísinn á undanhaldi.

Rússar í jólahreingerningu, eða þannig.

Önnur jörð.

Kepler sjónaukinn.

Stjörnu staðreyndir.

Á þriðjudaginn vorum við í stöðvavinnu og horfðum á þetta myndband.

  1. Tölva – Nasa vefur.
  2. Bók – STS verkefni bls. 85 og 87.
  3. Bók – Alheimurinn – Líf í alheiminum bls. 52
  4. Tölva – Stjörnur og vetrarbrautir – Gagnvirk krossgáta.
  5. Tölva – Sólkerfið séð frá ýmsum sjónarhornum.
  6. Jarðargæði bls. 70 Verkefni 2,3 og 4.
  7. Tölva – Stellarium.
  8. Jarðargæði bls. 49 Uppruni alheimsins – Mikli hvellur.
  9. Tölva – stærðir!
  10. Bók – Alheimurinn – Kraftar innan efnis og kjarnaklofningur bls. 30 – 31
  11. Tölva – Vefur BBC um stjörnufræði.
  12. Bók – Jarðargæði bls. 47 fjarlægðir í alheimi í kunnulegu samhengi – Fótbolti hvað?

Ég ákvað að reyna að nýta tímann sem mest í PPT kynninguna á þriðjudaginn en ég kíkti samt á nr. 4 og 5.

Fréttir.

Kv.

STÆRÐFRÆÐINÖRDINN

Hæ hæ.

Við erum byrjuð í nýjum hlekk sem heitir stjörnufræði og er hlekkur 4. Í þessum hlekk munum við ekki taka próf heldur munum við eyða seinni tímanum á þriðjudögum í glærukynningu um eitthvað tengt stjörnufræði. Ég er að fjalla um svarthol og eru það að mínu mati örugglega það áhugaverðasta í geimnum vegna eignleika sinna, en þess vegna er það einnig mjög þungt umfjöllunarefni. Glærukynningarnar verða það sem við fáum einkunn fyrir í lok hlekkjarins og gildir hún 30 % af annar einkunn. Einkuninni er skipt í þrjáhluta: 10 % gefa foreldrar, 10 % gefur bekkurinn þinn og 10 % gefur kennarinn þinn. Mér finnst þetta mjög skemmtilega uppsett og mér finnst gaman að vinna að þessu. Stjörnufræði er skemmtileg og mjög áhugaverð grein að mínu mati og ætli ástæðan fyrir því er eflaust að við vitum svo lítið um alheiminn ennþá og ég hef alltaf hafið gaman að leyndardómum og hinu óþekkta.

Fróðleikur um stjörnufræði

Stjörnufræði hefur verið stunduð í aldanna rás af mönnum og hafa stjörnur, tungl og sólin alltaf verið okkur mikilvægar hvort sem það sé í fræðilegum eða trúarlegum skilningi.

Á fornöld trúðu margir menn því að þegar þú myndir deyja myndir þú verða stjarna á himninum en með öldunum fóru menn að gera kenningar og uppgvötanir í stjörnufræði og þróaðist stjörnufræði þangað til hún varð ein af virtustu vísindagreinum sögunnar. 

Jafnvel þó að menn fyrr á öldum höfðu ekki tæknina sem við höfum í dag þá voru það þeir sem byggðu allt sem stjörnufræðingar á okkar tíma stiðjast við og hefur það hjálpað þeim að gera ótrúlegar uppgvötanir með nýjustu tækni og upplýsingum.

Jafnvel þó að við menn höfum víkkað skilning okkar mann á alheiminum þá eru við enn ekki komin nálægt því að vita eitthvað meira en agnarögn af leyndardómum hans.

Fróðleikur þessi er upp úr mér sjálfum en ég ábyrgist að allt þetta er satt.

Á mánudaginn fengum við hugtakakort og þar skrifuðum við allt sem við vissum um stjörnufræði, t.d. stjörnur, sólkerfi, vetrarbrautir…

Þessi tími var spjall tími og ákváðum við um hvað við ætluðum að búa til glærusýningu um. Kynnti Gyða einnig fyrir okkur bækur og vefi sem við gætum stuðst við. Fengum við bókina Sól, tungl og stjörnur í hendurnar og fjallar hún vel um stjörnufræði og ég mæli með henni fyrir alla.

Við skoðuðum minnir mig engar fréttir en Gyða lét samt inn mjög margar skemmtilegar fréttir og myndbönd á bloggið sitt um þennan tíma hér er það blogg. Hér er einnig náttúrufræði síðan og er þar fullt af flottum krækjum og blogg kennara fyrir tímana. Ég mæli eindregið með því að þið skoðið vel blogg bekkjarfélaga minna á næstunni því ég held að bloggin þeirra verði mjög áhugaverð í þesum hlekk og þið ættuð að leitast eftir því hvort glærukynningarnar verði komnar inn.

Á þriðjudaginn var stöðvavinna í fyrri tímanum og ég var með Einari í hóp. Vinna í kynningunni í tölvuverinu í þeim seinni.

Hér er stöðvavinnan.

  1. Stjörnuhnötturinn, bókin Alheimurinn – stjörnumerkin. Skoða sérstaklega vel stjörnumerkin á Suðurhveli.
  2. Bók – STS – Verkefni bls. 44
  3. Tölva – Stjörnufræði
  4. Bók – Alheimurinn – Skoða – Hvað er áhugavert?
  5. Tölva – Planet 10 ( Tvær stöðvar ) – ( Við Einar gerðum þessa stöð og hún er stór skemmtileg en plánetan okkar var með 100 °C í yfirborðshita og aðeins bakteríur af ákveðinni tegund gátu lifað af. Einnig var þörf á öðrum geimverum utan úr geimnum og fólk lifði í sérútbúnum skýlum neðanjarðar. Plánet lifði ekki af.)
  6. Bók – Geimurinn – Sólin bls. 14 – 15
  7. Lifandi vísindi 2011 nr. 12 – Umhverfis jörðina…
  8. Bók – Jarðargæði – Orkulind stjarna bls. 48
  9. Bók – STS – Verkefni bls.51.
  10. Teikna – Stjörnufræði fyrir byrjendur bls. 16 – 17 – Flokkun vetrarbrauta – Teikna upp skyringarmyndir.
  11. Lifandi vísindi 2011 nr. 10 – Svipmyndir frá tunglinu…
  12. Galíleió Galílei – Sjónaukinn – Lærum að nota – Skoðum…
  13. Lifandi vísindi – 2010 nr. 1 – Hvernig varð alheimurinn… ( Við Einar byrjuðum á þessari en kláruðum aldrei tíminn var eiginlega búinn um leið og við byrjuðum.)
  14. Bók – Jarðargæði – Verkefni bls. 70

Hér er fróðleikur um svarthol

Svarthol eru stjörnur á lokastigi.

Þær stjörnur sem haf mikinn masa í upphafi verða sprengistjörnur og skiptast þær þá tvo flokka: nifteindastjörnru og svarthol. Þær sem hafa mikinn massa verða nifteindastjörnur og stjörnur sem hafa mjög mikinn massa verða svarthol.

Svarthol hafa mesta þyngdarkraft sem við menn vitum um.

Þyngdarkraftur inn er svo sterkur að ekki einu sinni ljós kemst burt eftir að það fer inn svo að tæknilega séð sogar það í sig ljós. Til að yfir vinna þyngdarkraftinn og komast út í geim frá jörðinni þarf farartæki sem fer 11,2 km/s. Þyngdarkrafturinn hjá svartholum er svo sterkur að hann er sterkari en hraða ljóssins sem er 300.000 km/s og ljós er það fljótasta í alheiminum sem við þekkjum þá hlýtur það að gefa til kynna að ekkert geti sloppið frá svartholi sem fer einhvern tíman inn í það. 

Þyngdarkraftur svarthola er svo mikill að hann meira að segja sveigir tímarúmið.

Þetta er mynd sem sýnir svarthol vera að sveigja tímrúmið.

Heimild myndar.

Hér eru nokkrar góðar slóðir um stjörnufræði

Stjörnufræðivefurinn.

Vísindavefurinn – greinar.

Myndir úr HUBBLE.

Stærðir í alheiminum. Við gerum okkur betur grein fyrir stærð okkar í alheiminum og hér er magnað myndband um það.

NASA.

Fréttir.

Hér er frétt um svarthol.

Kv.

STÆRÐFRÆÐINÖRDINN