Á mánudaginn 6.feb var glærukynning um ljós, náðum ekki að klára glósurnar og ætluðum við að gera það á miðvikudaginn en þá var ekki tími því að við vorum í einhverjju prófi sem allir í 8-10 bekk þurftu að fara í.

Á fimmtudaginn láruðum við svo glósurnar, beturbættum hugtakakortið og skelltum okkur svo í próf í lok tímans.

ljós:

Ljós er rafsegulbylgjur innan ákveðins tíðnisviðs, en oftast er átt við það tíðnisvið sem mannsaugað greinir. Við nánari athugun er hægt að sýna að ljós er í senn bylgjur og ljóseindir og er í því sambandi talað um tvíeðli ljóss. Frægasta tilraunin sem sýnir fram á bylgjueðli ljóss er tvíraufa tilraun Youngs, þar sem ljósi er beint í gegnum tvær raufar, með bili milli raufann af sömu stærðargráður og bylgjulengd ljóssins. Ljósið sýnir þá svokallaða samliðunar- eða víxleiginleika. Ein helsta tilraunaniðurstaða, sem styður tilvist ljóseinda ljósröfun, þar sem ljós örvar frumeind og veldur ljósröfun. Til þessa dags hefur ekki verið unnt skýra þess tilraun með ljósbylgjum.

Sýnilegt ljós, sem er það ljós sem mannsaugað getur numið, með bylgjulengd á bilinu 400 til 700 nm. Sýnilegt ljós spannar því rafsegulrófið milli innrauðs og útfjólublás ljóss. Ljóshraði (í tómarúmi) er um 300,000 km/s.

Ljósgjafi er hlutur, áhald eða tæki sem gefur sýnilegt ljós, t.d. kerti, ljósapera, flúrljós og tvistur (díóða). Geislatæki gefur geislun, sem að mestu utan sýnlega sviðsins, en geislagjafi gefur jónandi geislun, sem stafar af geislavirkni.

Heimlid fróðleiks fengin af wikipedia!

Kveðja Selma

Á mánudaginn var fyrirlestur um hljóð.

Á miðvikudaginn var umræðutími og við horfðum líka á myndband um bylgjur.

Á fimmtudaginn var stöðvavinna og eigum við að skrifa um stöðvarnar í blogginu okkar. Ég vann með Kristínu

Stöðvarnar sem ég vann:

Stöð1: fórum inn á vef og fiktuðum með bylgjur í vatni og líka hljóðbylgjur.

Stöð2: Beturbættum hugtakakortið, ég skrifaði meira um bylgjur og því sem tengdist því.

Stöð3: myndband  um leðurblökur, myndband um leðurblökusönginn og svo fórum við iá vísindavefinn og lásum grein þar, við komust að því að ávaxtablökur heyra best af öllum dýrum.

Stöð4: orkan kafli4, lásum einhvað pínu og svörðum svo spurningum upp úr kaflanum.

Stöð6: þá vorum við með vatn í formi ofan á myndvarpi þannig að við gátum séð vatnið upp á skjá. Við prófuðum að gera alls konar bylgjur í vatnið, eins og láta þær beygja og láta þær endurkastast.

Fróðleikur um Röntgengeisla:

• Utar á ósýnilega rófinu eru bylgjur með enn hærri tíðni. Fyrst koma röntgengeislar sem fara auðveldlega gegnum mörg efni.
• Þá má nota til þess að taka myndir ad innviðum hluta og innri líffærum manna og annara lífvera.
• Mjög mikil röntgengeislun getur reynst skaðleg.

Á stöð1 notðum við phet-forrit.

Á stöð3 fórum við inn á þessar síður: leðurblökur , Söngur um leðurblökur , Vísindavefurinn

Kveðja Selma

Á mánudaginn byrjuðum við á nýjum hlekk sem ég man ekki hvað heitir en hann er um bylgjur og rafmagn, við gerðum hugtakakort.

Á miðvikudaginn man ég ekki hvað við gerðum og á fimmtudaginn var ekki tími.

Hvað er bylgja??

• Röskun á jafnvægisstöðu
• Breiðist út án tilfærslu efnis
• Flytja oft orku
• Sumar berast um tómið – aðrar þurfa efni til að brejast
• Sumar sýnilegar, flesr ekki.

Efni til að ferst í eða ekki

Bylgjur má líka flokka eftir því hvort þær þurfa efni til að ferðast í eða ekki.

• Bylgjur sem þurfa burðarefni (e. Mechanical waves ) – dæmi: vatnsbylgjur, hljóðbylgjur, jarðskjálftabylgjur, áhorfendabylgjur.
• Bylgjur sem þurfa ekki burðarefni. Í þessum flokki er aðeins einn hóður bylgja, rafsegulbylgjur.

Lögun bylgna

• Heil bylgja hefur mismunadni lögun sem ræðst m.a. af bylgjulengd og sveifluvídd.
• Hæsti punktur kallast öldutoppur og ægsti punkturinn kallast öldudalur.
• Fjarlægðin frá jafnvægisstöðu til öldutoppps, eða frá jafnvægisstöðu til öldudals er mesta útslag eða sveifluvídd.

Eiginleikar bylgju

• Endurvarp
• Bylgjubeygja
• Bylgjubrot
• Samliðun
• Hermun

Bylgjulengd

•  Vegalengdin sem ein heil bylgja spannar.
• Mæld í metrum
• Bylgjulengdin er fjarlægð milli tveggja öldutoppa eða tveggja öldudala.
• Reyndar getur þú mælt bylgjulengd frá hvaða punkti sem vera skal í bylgju ef þú aðeins gætir þess að mæla að sama punkti í næstu bylgju.

Tíðni

• Tíðni bylgjuhreyfingarinnarræðst af því hversu margar heilar sveiflur eru á tiltekinni tímaeiningu.
• Tíðnin er fjöldi sveiflna á tímaeiningu.
• Þá má líka líta á típni sem fjölda þéttinga og þynninga á tímaeiningu.
• Ef tíðni bylgju er 100 sveiflur (heil bylgja) á sekúndu er tíðnin táknuð sem 100 herts (eða rið, táknað Hz)
• Eitt herts jafngildir einni sveiflu á sekúndu.

Heimildir: Glósur frá Gyðu kennara

Kveðja Selma Guðrún!

Á mánudaginn gerðum við tilraunina og tókum myndir, byrjuðum einnig á Slide-showinu

Á miðvikudaginn héldum við áfram að gera Slide-showið

Á fimmtudaginn sýndu allir í bekknum sitt myndband, plakat eða slide-show um tilraunina sína, einnig sýndi Gyða okkur hvað gerist ef maður tekur 2.l plastflösku, setur smá rauðspritt í flöskuna og hristir svo það dreyfist. Síðan hellir hún því úr (en það er samt á hliðunum á flöskunni) Svo kveikti hún á eldspýtu og setti við stútinn. Svo sko…kom svona eldur eða risa stór blosi út um alla flöskuna, mjög flott. Þetta gerðist því að…..veit það ekki :$

Myndbönd frá nokkrum í bekknum/tilraunir:

Kristín og Ninna með sína tilraun-myndband

Elís, Helgi og Arnþór með sína tilraun-myndband

Ég, Guðleif og Stefanía gerðum Slide Show:

Mjólkurtilraunin-selma-stefania-guðleif

KV.selma

Á mánudaginn vara ekki skólinn byrjaður

Á miðvikudaginn ræddum við vísindalega aðferð og hófum vísindavökuna. Við leiksettum upp vísinalega aðferð við að finna hvað gerðist en það var þannig að: Einn krakkinn átti að hafa skorið kros með öxi í magan svo hinn krakkinn dettur niður og deyr og einhver svaka læti sko…..og einhvað meira blablabla………..

Á fimmtudaginn áttum við svo að finna okkur tilraun, ég er með Stefaníu og Guðleifu í hóp og ætlum við að gera mjólkurtilraun með matarlitum við ákváðum að taka upp tilraunina á myndband en svogekk það ekki svo við ætlum að gera Slide-show og tókum líka fullt af myndum, sem við gerðum reyndar í þessari viku en ekki vikunni sem ég er að blogga um…:$

Síður með fullt af tilraunum…

• Eðlisfræðitilraunir…
• Rafmagn og seglar…
• Bill Nye…creepy gaur!
• Hátæknivefurinn…

Kveðja Selma

Á mánudaginnn horfðum við á þátt um löfthjúpinn úr þáttaröðinni Poxer og the planet með Dr Iain Stewart frá BBC.                

  Á miðvikudaginn fegnum við glósur um það sem við vorum að læra í þessari viku, skoðuðum líka fréttir og nokkra vefi.                                                                              

  Á fimmtudaginn vorum við að gera plaggat, minn hópur gerðum um lagskiptinguna. Í lok tímanns bjóum við til prófspurningar og gáfum öllum plöggötunum seinust þrjár vikur einkun.

Hörð deila virðist í uppsiglingu milli finnskrar og norskrar ferðaþjónustu um hvor þeirra „eigi“ norðurljósin.

Þetta er það sem við þurfum að kunna fyrir próf 15.desember!!!!

Áhersluatriði / hugtök og skilgreiningar fyrir próf

 Jörð í geim-lífhvolf-innri gerð jarðar-útræn öfl-innræn öfl-flekaskil-Pangea-bergtegundir-jarðsaga / aldir-möndulhalli-árstíðir-tunglið-myndun tunglsins-kenningar um Theia -áhrif Theia á tunglið og jörðina-kvartilaskipti-sjávarföll-tunglmyrkvi-sólmyrkvi-lofthjúpur-gróðurhúsaáhrif-ósonlag-segulhvolf-van Allen beltið-segulljós-loftslag-gróðurbelti-ský-vindar/fellibyljir/El nino

Fróðleikur til að læra undir prófið:

• Jörðin er í geimnum!
• Lífhvolf jarðarinnar er það svæði eða sá hluti af jörðinni og gufuhvolfi hennar sem líf þrífst á.
• Innri gerð jarðar???
• Samvinna innræna og útrænna afla veldur því að ytri lögun jarðar er alltaf að breytast
• Þessi innri ólga fær útrás í eldgosum, jarðskjálftum og myndun fellingarfjalla.
• Útrænu öflin vinna að því að má ójöfnurnar með því að stýfa tinda og fylla upp í lægðir ef þau væru eingöngu til staðar væri jörðin marflöt.
• Flekaskil eru þar sem jarðflekarnir gliðna í sundur ca. 1-15 cm á ári í hvora átt. Eldvirkni á flekaskilum er að mestu neðansjávar. Einkenni fyrir flekaskil er miðhafshryggir og sigdalir.
• Pangea varð til seint á perm (en perm-tímabilið var frá 285-225
  milljónum ára) við samruna Gondwanalands og Evrameríku. Þetta risameginland náði
  milli heimskauta og tók yfir alla meginlandsfleka jarðar.
• Jarðskorpan er samsett úr bergtegundum. Algengasta bergtegundin er storkuberg
  sem verður til við storknun bergkviku misdjúpt í jörðu.
• Bergtegund er oftast samsett úr mismunandi steinum (steintegunum). Steindir eru ólífræn kristölluð efni eða efnasambönd þar sem frumefnin raðast í kristalgrind.
• jarðsaga???
• Möndulhalli reikistjarna sólkerfisins er mjög mismunandi, allt upp í 90°, og sömuleiðis er möndulsnúningur þeirra ekki allra í sömu áttina. Hins vegar ferðast þær allar í sömu átt kringum sólina.
• Árstíð er tímabil ársins sem er venjulega miðuð við árlegar breytingar á veðri.
• Tunglið er eini fylgihlutur jarðar. Það hefur bundinn möndulsnúning, þ.e. tunglið snýr alltaf sömu hlið að jörðinni. Tunglið fer einn hring í kringum jörðina á ca. mánuð. Talið er víst að tunglið hafi myndast fyrir um 4,5 milljörðum árum.
• myndun tunglsins????
• Talið er að jörðin og tunglið hafi myndast á sama tíma.
• Theia og jörðin rákust saman. Theia var önnur pláneta.
• Kvartilaskipti nefnast breytingar á útliti Tunglsins á einum tunglmánuði, sem er um 29,53 dagar.
•  Fyrsta kvartil er þegar mjó sigðlaga rönd byrjar að sjást hægra megin, þá er talað um sigðmána. Hún vex til vinstri þar til helmingur nærhliðar er upplýstur og þá er talað um hálft vaxandi Tungl. Annað kvartil er svo þegar meira en helmingur yfirborðsins er upplýstur og skugginn er vinstra megin, þá er talað um vaxandi gleiðmána. Þegar skugginn vinstra megin er alveg horfinn og allt yfirborð nærhliðar er upplýst er talað um fullt tungl. Þriðja kvartil er svo þegar sigðlaga skuggi byrjar að vaxa hægra megin, allt þar til helmingur nærhliðar er upplýstur og þá er talað um hálft minnkandi Tungl. Í fjórða kvartili vex skugginn svo áfram frá hægri þar til hann þekur alla nærhliðina og aftur er komið nýtt Tungl.
• Sjávarföll eru ris og hnig sjávar á jörðinni, til komin vegna þyngdarkrafta tungls og sólar sem toga í jörðina. Hugtakið nær yfir bæði flóð, sem er hækkun á yfirborði sjávar, og fjöru, þar sem yfirborðið lækkar.
• Tunglmyrkvi nefnist þegarsól, jörð og tungl mynda beina línu í þessari röð. Þá gengur tunglið inn í skugga jarðarinnar og myrkvast af þeim sökum. Sá sem staddur væri á yfirborði tunglsins sæi myrkvan sem sólmyrkva, því að jörðin skyggði þá á sólina frá honum séð.
• Sólmyrvki er það kallast þegar tunglið fer fyrir sólu frá jörðu séð og skyggir þannig á hana að hluta til eða öllu leyti.
• Lofthjúpur jarðar er þunnt gaslag sem umlukur reikistjörnuna okkar. Hann er að mestu leyti úr nitri og súrefni.
• Lofthjúpurinn er viðkvæmasti en um leið mikilvægasti hluti jarðarinnar. Hann ver lífið gegn hættulegri geislun frá sólinni og geimnum og viðheldur jöfnu hitastigi en án hans væri lífið úhugsandi.
• Gróðurhúsaahrif eru hækkun á meðalhita reikistjörnu, vegna gróðurhúsalofttegunda í lofthjæupi hennar.
• Ósonlagið er lofttegund kölluð Óson og myndast við samruna súrefnisfrumeindanna O og O2. Ósonlagið er í 20 til 35 km hæð frá Jörðu og er mjög mikilvægt fyrir líf á jörðu. Ósonlagið verndar líf á jörðu með því að breyta útfjólubláum geislum sólar sem stefna að jörðu í varmorku.
• Segulhvolf jarðar: Innsti kjarni jarðar er úr málmum sem snúast. Þessi snúningur veldur því að jörðin hefur segulsvið. Það svæði sem nær til og hefur áhrif kallast segulhvolf. Orkumiklar agnir (geimgeislar) frá sólu hafa áhrif á þetta svið og feykja því út í geim, frá sólinni.
• Van allen beltið*????
• Segulljós er í stjörnufræði ljósfræðilegt fyrirbrigði sem einkennist af litríkum dasnsi ljóss á næturhimninum sem orsakast af samverkun hlaðinna einda úr sólvindi og efri lögun andrúmslofts reikistjörnu.
• Loftslag eða veðurfar eru þeir eiginleikar veðurs sem eru einkennandi fyrir lengri tímabil, og er þá oft miðað við 30 ár.
• Gróðurbelti????
• Ský: klára þetta seinna!
• vindar/fellibyljir/El nino: klára seinna!!

Á þessari viku vorum við að læra um tunglið. Á mánudaginn fórum við í tölvur (mánudaginn) og skoðuðum Stellarium stjörnuskoðunarforritið, skoðuðum slóðir sem terngjast umfjöllunarefni vikunnar sem er Tunglið !!! Á miðvikudaginn var fyrirlestrartími um jörð og tungl, skoðuðum myrkva, kvartilaskipti og sjávarföll sérstakelga. Svo á fimmtudaginn gerðum við plaggat. Ég var með Júlíu, Andreu og Elísi í hóp og gerðum við plaggat um myrkva, ég gerði t.d. mynd um tunglmyrkva eða sólmyrkva (ég man það ekki) og skrifaði um hann og einhvað fl. ef ég man rétt.

Fróðleikur:

• Tunglið er einn mánuð að vaxa og minnka.
• Yfirborð er þurrt og gróðurlaust.
• Það er ekkert loft á tunglinu.
• Vinstri vaxandi þýðir að ef þú getur sett vinstri
  hnefan inn í tunglið er það vaxandi.
• Þegar tunglið er milli sólar og jarðar og í beinni
  línu er sólmyrkvi, þá fellur skuggi tunglsins stundum
  á jörðina, á þeim bletti sjá menn ekki alla sólina.
• Almyrkvi: þegar tungl skyggir alveg á sólu og þá getur
  orðið myrkur um miðjan dag.
• Hringmyrkvi: þegar tungl fer fyrir miðja sólu en nær
  ekki að skyggja á hana alla.
• Deildarmyrkvi: þegar tunglið skyggir á hluta sólar.
• Vísindamenn er búnir að finna út flesta sólmyrkva fram til árið 2200.
• Fjara: þá stendur sjávarborðið lægst.
• Flóð: þá stendur sjávarborðið hæst.
• Sjávarfjöll stafa að aðdráttarafli tungls og sólar.
• Tunglið og sólin toga til sín hafflötin.
• Á einum sólarhring er þá tvisvar flóð og tvisvar fjara.
• Jörðin snýst um möndul sinn, snýst um leið sólina sporbaugabraut.
• Jörðin er þriðja reikistjarnan frá sól í sólkerfinu.
• Í árdaga snerist jörðin hraðar um möndul sinn en í dag.
• það er hlaupár fjórða hvert ár, það verður næst árið 2012.
• það tekur jörðina 365,5 daga að fara í kringum jörðina (eitt ár)

Fróðleikur tekinn úr glósunum um Tunglið.

Heimild mynd 1

Heimild mynd 2

Á mánudaginn vorum við í tölvum og gerðum verkefni um jarðskjálfta.

Á miðvikudaginn fengum við vinnumöppurnar til baka og líka skýrslurnar. Unnum líka í nýja hugtakakortinu.

Á fimmtudaginn vorum við öll saman í náttúrufræðitímanum og samfélagsfræðinni og vorum í 4 tíma að gera plakat, hópurinn minn gerði um landrek og flekaskil. ( hægt er að sjá mynd af plakatinu í verkefnabanka)

Fróðleikur um flekana:

• yfirborð jarðar skiðtist í sex stóra fleka og nokkra minni.
• Þeir eru 100 km þykkir og fljóta á deighvalinu.
• Innræn öflin birtast okkur fyrst og fremst á mörkum þessara fleka.

Vissir þú að…

• Flekaskil einkennast af eldvirkni á sprungunum, miðhafshryggjum, sigdöl, miklum jarðvarma en til tölulega vægum jarðskjálftum.
• Ísland er á mörkum tveggja jarðskorpufleka sem hreyfast hvor ísína áttina.
• Þingvellir eru þekktir fyrir að vera stórbrotið sýnishorn flekaskila á þurru landi.
• Fellingafjöll, líkt og Alpafjöll, verða til þegar jarðskorpuflekar þrystast saman og lyftast upp.

Flekahreyfingar síað af Þingvallavefnum.

Sprungan í gegnum Ísland

 Heimild myndar

Kveðja Selmus

Á mánudaginn skoðuðum við blogg, fengum ritgerðina til baka og gerðum einhvað efnafræðatengt verkefni.

Á miðvikudaginn fórum við yfir verkefnin sem við gerðum á mánudaginn. Og svo töluðum við um tilraunina sem við gerðum á fimmtudaginn.

Á fimmtudaginn kom svo að því, að eima sígarettu!!!!

• Ég var með Guðleifu og Sesselju í hóp og við stilltum öllum græjunum upp og byrjuðum. Eftir að sígarettan var búin að brenna í ca. 5-6 mín var komin ein versta lykt sem ég hef fundið ooojjjj……….fokking ógeðsleg fýla!!! Við tókum þá ákvörðun að reykja aldrei eftir þessa upplifun.

Sígarettur

• Í fyrsta lagi eru þær ekki góðar fyrir líkaman og heilsuna.
• Þær kosta u.þ.b. 900-1000 kr.pakkinn og ef maður reykir einum pakka á dag verður þetta ca. 350’000 kr. á ári.
• það eru mörg hættuleg efni í þessu eins og klósetthreinsir, rottueitur, tjara og fullt af fl. efnum.
• Og síðast en alls ekki síst er engin til gangur í því að reykja!!

Hef ekki mikið að skrifa um þar sem ég kemst ekki inn á neinar síður í skólanum, internetið er bilað fyrir utan flúðaskólasíðurnar.

Kveðja Selma

  Hér er mynd af tilrauninni okkar (eiming sígarettu)

Á mánudaginn byrjuðum við á að ryfja upp frumeindir, rafdeindir og einhvað svoleiðis dót og svo fórum við í tölvur og gerðum verkefni frá framhaldsskólanum Ármúla sem gekk mis vel hjá öllum.

Á miðvikudaginn brjuðum við á stuttum fyrirlestri og horfðum svo á fræðslumyndband ug svöruðum spurningum upp ú þessu.

Á fimmtudaginn var Gyða ekki en við fórum að gera plakat um einhvað evrópuland. þessi tími var tengdur samfélagsfræðinni og var hann þá í 4 kennslutíma. Ég var með Jóhönnu og Einari í hóp og gerðum við plakat um Grikkland.

Fróðleikur !

• Li hefur sætistöluna 3 og massatöluna 7.
  Atómið hefur 3 róteindir, 4 nifteindir og 3 rafeindir þegar það er óhlaðið.
• Sætistala er sú sama og róteindin og líka sama og rafeindin ef það er óhlaðið. Massatalan mínus (-) sætistalan er = nifteindin.

Verkefni frá FÁ sem við gerðum !

• Sætistala og massatala
• Frumeind
• Efnafræði

  Heimil myndar

Kveðja Selma GG